22 lis 2015 / lednews /

JAK WIDZIMY W DZIEŃ A JAK W NOCY?

Widzenie człowieka dzieli się, w zależności od ilości światła docierającego do oka na: fotopowe, mezopowe i skotopowe.

Widzenie fotopowe (inaczej widzenie dzienne) - oznacza pracę ludzkiego narządu wzroku w warunkach normalnych, czyli przy ilości światła wystarczającej do pełnego wykorzystania możliwości zmysłu wzroku. W praktyce widzenie fotopowe dotyczy przeważającej większości sytuacji, w których pracuje ludzkie oko. W rozpoznawaniu bodźców świetlnych biorą wówczas udział wyłącznie czopki (receptory umożliwiające widzenie barwne), nie biorą natomiast udziału pręciki (receptory rozpoznające różnice natężenia światła tylko w niemal zupełnej ciemności, robiące to monochromatycznie).

W miarę spadku natężenia oświetlenia otoczenia, widzenie fotopowe przechodzi w fazę przejściową zwaną widzeniem mezopowym (częściowa utrata postrzegania barw), by wreszcie osiągnąć minimalny stan pracy ludzkiego oka zwany widzeniem skotopowym (świat w skali szarości).

Widzenie skotopowe (widzenie nocne, sklotopiczne) - oznacza pracę ludzkiego narządu wzroku w warunkach skrajnie niekorzystnych, czyli przy znikomej ilości światła. W odbieraniu bodźców świetlnych biorą wtedy udział wyłącznie pręciki, natomiast czopki są zupełnie nieaktywne. Podczas widzenia skotopowego człowiek widzi świat pozbawiony barw, czyli np. taki jak na czarno-białym filmie. Możliwe jest wtedy wyłącznie rozróżnianie stopnia jasności elementów otoczenia, a i to przy niewielkiej gradacji tych stopni. Znacznie spada również rozdzielczość oka, czyli możliwość rozpoznawania szczegółów obrazu, nie występuje przy tym zjawisko szczególnie wysokiej rozdzielczości obrazu w środku pola widzenia, za które odpowiada plamka żółta (składająca się wyłącznie z czopków).

W miarę wzrostu oświetlenia otoczenia, widzenie skotopowe przechodzi w fazę przejściową zwaną widzeniem mezopowym (upośledzone postrzeganie barw), by wreszcie osiągnąć normalny stan pracy ludzkiego oka zwany widzeniem fotopowym (pełne widzenie barwne).

Czopki odznaczają się znacznie mniejszą czułością (rzędu 600 lm/W) od pręcików (ok. 1700 lm/W). Widzenie dzienne zapewnia największą czułość dla długości fali, odpowiadającej kolorowi zielonemu (najmniej absorbowana długość fali przez atmosferę i najlepiej transmitowana długość fali w wodzie, która jest podstawowym składnikiem ciałka szklistego w oku) co odpowiada długości fali świetlnej 555 nm. Maksimum widmowe dla widzenia nocnego przesuwa się w kierunku fioletu (w okolice fal o długości 500 nm).

Czułość oka na różne długości fali przystosowuje się do oświetlenia. W ciemnym oświetleniu dominuje widzenie pręcikowe, przy większej jasności zaczyna dominować widzenie czopkami.

Tę zdolność oka pozwalającą widzieć przy różnych poziomach natężenia światła nazywamy adaptacją wzroku.

 

ADAPTACJA OKA - stan przystosowania się oka w procesie widzenia. Rozróżnia się adaptacje oka do jasności, czyli przystosowanie się oka do widzenia w pełnym świetle, oraz adaptacja oka do ciemności, czyli przystosowanie się oka do widzenia w ciemności. Przy adaptacji oka do jasności działają głównie czopki. W przypadku intensywnego oświetlenia siatkówki oka wytwarza się w niej czerwień wzrokowa, która pochłania część padającego na siatkówkę promieniowania i wraz ze źrenicą reguluje dopływ światła do elementów światłoczułych. Przy adaptacji oka do ciemności przestają działać mniej wrażliwe na światło odbiorniki, zwane czopkami, a zaczynają działać odbiorniki bardziej wrażliwe, zwane pręcikami.

Oko dostosowuje się również do oglądania przedmiotów znajdujących się w różnych odległościach. Zdolność tę nazywamy akomodacją oka.

AKOMODACJA OKA (nastawność) - zdolność oka do zmiany współczynnika refrakcji soczewki. Dzięki zjawisku akomodacji oko może zmieniać ostrość widzenia. Zmiana ostrości widzenia pozwala obserwować bliskie i dalekie przedmioty. Mechanizm akomodacji polega na zmianie kształtu soczewki oka lub zmianie odległości soczewki od siatkówki. 

Zjawisko Purkyniego - zaburzenie percepcji jasności barw przy słabym oświetleniu (przy tzw. widzeniu mezopowym). Im mniej światła tym czułość widzenia przesuwa się w kierunku krótszych fal. Kolor czerwony (700 nm) jest gorzej widzialny, natomiast niebieski-zielony (510 nm) lepiej niż w świetle dziennym. Przy dalszym spadku natężenia oświetlenia wszystko jest w czerni, bieli i odcieniach szarości.

Kurza ślepota to zaburzenie widzenia w warunkach słabego oświetlenia wskutek upośledzenia czynności pręcików w siatkówce oka, powodowane m.in. niedoborem witaminy A.

Góra
Komentarze
Brak komentarzy, podziel się swoją opinią jako pierwszy....
Katalog Firm
Realizacje firm

Kalendarium